بررسی کامل انواع کاشی - استوارسازان

ملاک انتخاب انواع کاشی

کاشی چیست

کاشی به قطعه سنگی مصنوعی گفته می‌شود که طول و عرض آن مختلف بوده و ضخامت آن چند میلیمتر است، و یک روی آن دارای سطحی شیشه‌ای بوده و کاملاًّ صاف و صیقلی می‌باشد.

کاشی، محصولاتی سفالین و سرامیکی است که در ساختمان کاربرد و اهمیت ویژه‌ای دارد مانند: حمام‌ها، توالت‌ها، آشپزخانه‌ها و آب ریزگاه‌های عمومی و غیره.

کاشی برای تزئینات داخل و خارج ساختمان و همچنین برای بهداشت و عایق رطوبت بکار می‌رود.

واژه کاشی از نام شهر کاشان اقتباس شده که از اوایل دوران اسلامی به عنوان مرکز صنعت سفال‌سازی مشهور بود.

مواد اولیه تهیه کاشی

مواد اولیه مورد استفاده در صنعت کاشی را به سه دسته می‌توان تقسیم‌بندی کرد:

  • مواد پلاستیک یا شکل‌پذیر

 رس‌ها یا کانی‌های رسی که دارای خاصیت پلاستیسیته بوده و خاصیت شکل­‌پذیری را به بدنه می‌دهند.

  • پرکننده‌ها یا فیلرها

 پر کننده‌­ها موادی غیر پلاستیک با نقطه ذوب و مقاومت شیمیایی بالا هستند که به بدنه اضافه می­‌شوند تا از تغییر شکل بدنه در خلال پخت جلوگیری کنند.

مهم‌ترین و رایج‌­ترین پرکننده­‌ها در صنعت کاشی، سیلیس و آلومینا هستند.

  • گدازآورها

این مواد به منظور کاهش نقطه ذوب بدنه یا لعاب مصرف می‌شوند.

در هنگام پخت بدنه، گدازآورها ذوب شده و در هنگام سرد شدن فاز شیشه‌ای را در بدنه به وجود می‌آورند و به بدنه کاشی استحکام می‌بخشند.

فلدسپات‌ها از مهم‌ترین گدازآورهای مصرفی در بدنه­ و لعاب هستند.

انواع کاشی

  • كاشی ديواری
  • كاشی‌های ديواری ورقه‌ای
  • کاشی لعابی دیواری
  • كاشی‌های دارای ورقه‌های ازپيش چيده شده
  • كاشی موزائيكی
  • كاشی كف
  • کاشی وینیلی
  • كاشی بدون لعاب
  • كاشی‌های كف لعاب خورده
  • كاشی‌های سيمانی
  • کاشی یا آجر شیشه‌ای
  • كاشی سالتيو
  • كاشی اكسترود شده با بدنه سيمانی
  • کاشی آسفالتی یا آسفالت تایل
  • كاشی آجری
  • كاشی ويژه
  • کاشی سلولزی
  • كاشی تزئينی
  • كاشی آنتيك
  • کاشی فیبر معدنی
  • کاشی فلزی سوراخ‌دار
  • کاشی سه بعدی

کاشی لعابی دیواری

فرآورده‌ای است سرامیکی متشکل از دانه‌های ظریف بلورین و متخلخل که معمولاً در حرارتی بالاتر از 1000 درجه سانتیگراد، پخته و یک رویه آن از لعاب پوشیده شده است.

رویه لعابین کاشی به صورت براق، نیمه براق و مات تولید می‌شود.

کاشی لعابی برای پوشاندن دیوارهای قابل شستشوی داخل ساختمان نظیر دستشوئی، حمام، آشپزخانه و مراکز بهداشتی و حتی تهیه تابلوهای تزئینی و همچنین دیوارهای خارجی بنا بکار می‌رود.

کاشی آجر شیشه‌ای

برای ایجاد فضایی با رنگ خاص می‌توان بر اساس سلیقه از آجر‌های رنگی استفاده کرد.

کاشی آجر شیشه‌ای نوعی از آجر‌هاست که برای جلوگیری از عبور نور نیز طراحی شده و طبق نیاز مشتری در رنگ‌های متنوع عرضه می‌شو‌د.

بدلیل اینکه فضای عمومی ساختمان نیاز به نور زیادی دارد و شیشه بخاطر عدم استقامت در برابر عوامل محیطی و قابلیت انتقال صوت و حرارت برای این گونه فضاها مناسب نیست‌.

استفاده از آجر شیشه‌ای در عین حال که نور را منتقل می‌کند‌، بسیاری از خصوصیات یک دیوار آجری محکم را نیز دارا است.

استاندارد تولیدی کاشی آجر شیشه‌ای:

ابعاد استاندارد آجر شیشه‌ای ۱۹۰.۱۹۰.۸۰ میلیمتر و وزن استاندارد آن حدود ۲/۲ کیلوگرم می‌باشد.

کاشی وینیلی

این کاشی از یک لایه وینیل، که به آستری خمشو چسبیده است، تشکیل شده و به شکل مربع یا مربع مستطیل‌هایی به ابعاد ۱۵۰ تا ۲۵۰ میلیمتر یا به صورت نوارهایی به ابعاد ۲۵*۹۰۰ میلیمتر یا توپ‌هایی به عرض ۵۰۰ تا ۱۵۰۰ میلیمتر و به ضخامت ۲ تا ۳ میلیمتر ساخته شده و در رنگ‌ها و طرح‌های متنوع به بازار عرضه می‌گردد.

کاشی وینیل در برابر چربی‌ها و روغن‌ها و بسیاری از اسیدها و قلیاها و مشتقات نفتی، به خوبی پایداری می‌کند.

با افزودن مواد فلزی به کاشی وینیلی، که ضد جرقه است، تولید می‌شود که برای مصرف در اطاق‌های عمل بیمارستان‌ها و فضاهای وابسته به آنها مناسب است.

کاشی وینیلی آزبستی

کاشی وینیلی آزبستی از رزین وینیلی ترموپلاستیک، مواد روان‌کننده و پایدارکننده به همراه رنگینه و مواد پرکننده آزبستی ساخته می‌شود.

این مواد به حالت گرم مخلوط شده و به صورت ورقه‌هایی به ضخامت ۵/۱ تا ۳ میلیمتر زیر فشار پرس شکل داده می‌شود.

کاشی‌های مربع به ابعاد از ۲۰۰ تا ۲۵۰ میلیمتر، نوارهای به طول ۴۵۰ و به عرض ۲۵ تا ۵۰ میلیمتر از ورقه‌های مزبور بریده می‌شوند.

کاشی‌های آزبستی نیز مانند وینیل تایل ساده، در رنگ‌ها و طرح‌های مختلف تولید می‌شوند.

کاشی آسفالتی

کاشی آسفالتی ترکیب شده است از فیبر آزبستی، آمیخته‌ای از چسبنده‌های قیری ویژه مواد رنگی.

گاهی اوقات پلی‌استایرین نیز به منظور افزایش تاب به آن اضافه می‌شود.

این مواد را در ماشین مخلوط کرده و در مرحله بعدی به شکل ورقه‌هایی به ضخامت ۳ تا ۵ میلیمتر زیر فشار شکل می‌دهند.

سپس صفحات را بریده و به صورت مربع‌هایی با اضلاع ۲۰۰ تا ۳۰۰ میلیمتر یا مستطیل‌هایی به ابعاد ۴۵۰*۶۰۰ میلیمتر با نوارهایی به عرض ۲۵ یا ۵۰ میلیمتر و به طول ۴۵۰ میلیمتر در می‌آورند.

این محصول در طرح‌ها و نقش‌ها و رنگ‌های گوناگون ساخته شده و می‌توان آن را بر روی زیرسازی چوبی، آسفالت ماستیک یا بتن با چسب قیری نصب کرد.

در هر حال سطح زیرین باید صاف و تمیز باشد، زیرا در غیر این صورت کاشی‌های آسفالتی ترک می‌خورد.

این کفپوش در برابر آب پایدار است، ولی اسیدهای آلی و حلال‌های نفتی آن را خراب می‌کنند.

از این رو نمی‌توان در ساختمان‌های صنعتی از آنها استفاده کرد.

کاشی سلولزی

کاشی سلولزی معمولاً از تفاله نیشکر ساخته می‌شوند.

کاشی‌های الیاف نیشکر از قدیمی‌ترین و معمولاً ارزان ترین نوع آکوستیک کاشی هستند.

فیبرها را زیر فشار قرار داده و به صورت تخته‌هایی درمی‌آورند، به نحوی که بین الیاف فضاهای تنگی به وجود آید.

کاشی فیبر نیشکر را معمولاً سوراخ‌دار می‌سازند تا صدا بتواند به حفره‌های بین الیاف برسد.

این موضوع باعث بهبود کیفیت جذب صوت می‌شود.

تنوع در بافت و ظاهر کاشی با ایجاد تنوع در نقش و نحوه استقرار سوراخ‌ها و سطح کاشی به دست می‌آید.

کاشی‌های فیبر نیشکر در اثر جذب رطوبت، دچار تغییر ابعاد و کاهش مقاومت می‌شوند.

گرچه پیشروی آتش در آنها کم است، ولی ضد آتش نیستند.

مشخصات فنی کشورهای صنعتی، مصالح ساختمانی را به لحاظ پایداریشان در برابر آتش گروه بندی کرده‌اند.

در مشخصات ایالات متحده آمریکا معیارهای ویژه‌ای در این مورد وجود دارد.

گروه‌بندی از A برای مصالح غیر قابل اشتعال تا D برای درجات مختلف پایداری در برابر آتش انجام شده.

کاشی فیبر نیشکر در گروه D از این تقسیم‌بندی قرار می‌گیرند و برخی از کاشی‌های پوشش شده در کارخانه در گروه C.

این کاشی‌ها معمولاً لب پخ بوده، در کارخانه پوشش می‌شوند و اندازه آنها ۳۰۰*۳۰۰ تا ۶۰۰*۶۰۰ میلیمتر است.

کاشی فیبر معدنی

کاشی فیبر معدنی از پشم معدنی ساخته می‌شوند.

قسمت عمده پشم معدنی که در کشورهای صنعتی تولید می‌شود از سربار کوره پشم سرباره است.

این کاشی‌ها ممکن است به صورت شکاف دار یا سوراخ دار ساخته شوند تا کیفیت جذب صوت آنها افزایش یابد.

مصالح شکاف‌دار انرژی صوتی را به وسیله ایجاد اصطکاک در حفره‌های ریز موجود بین فیبرهای مستقل از هم، مستهلک می‌سازند.

با افزایش سوراخ‌ها می‌توان حداکثر کاهش انرژی صوتی را به دست آورد.

مصالح شکاف دار عموماً زمانی به کار می‌روند که ظاهر کار از بیشترین اهمیت برخوردار باشد.

مصالح سوراخ دار بیشتر در ساختمان‌های صنعتی، فرهنگی و مؤسسات علمی که حداکثر نفوذ و رنگ‌پذیری مورد نظر است، مصرف می‌شوند.

کاشی‌های فیبر معدنی از نظر پایداری در برابر آتش در گروه A قرار می‌گیرند و در مواردی مثل مکان‌های تجمع عمومی و راه‌های فرار از آتش، که مقررات ساختمانی مصالح غیر قابل اشتعال را تجویز می‌کنند، مصرف می‌شوند.

این مصالح در گونه‌های مختلف از نظر اندازه، بافت، ضخامت و قابلیت جذب صوت ساخته می‌شوند.

در رنگ آمیزی کاشی‌های شکاف دار یا منسوج، باید دقت بسیار زیادی مبذول داشت و مصالح با رنگ‌های ویژه پوشانده شوند.

رنگ آمیزی باید طوری انجام شود که حفره‌ها بسته نشود و ویژگی آکوستیکی مصالح کاهش نیابد.

کاشی فلزی سوراخ‌دار

کاشی فلزی سوراخ‌دار با مصالح لایی آکوستیکی نظیر پشم معدنی پر شده‌اند.

تاوه‌های نازک فلزی سوراخ دار، سبب کاهش ویژگی‌های جذب صوت مصالح آکوستیکی لایی نخواهند شد.

بلکه به صورت دیافراگمی در انتقال صوت به آنها عمل می‌کنند و صوت در آنجا جذب می‌شود.

تاوه ممکن است از آلومینیوم یا ورق فولادی ساخته شود و معمولاً آن را با لعاب پخته شده سفیدی می‌پوشانند.

گرچه این کاشی‌ها گران قیمت هستند، ولی چون دوامشان زیاد و هزینه نگهداری و تعمیر آنها کم است، مصرفشان رویهم رفته اقتصادی و با صرفه است.

سطح آنها را می‌توان با پارچه نمدار تمیز کرد و به رنگ آمیزی مجدد و تعویض قطعات نیازی ندارند.

به علاوه لعاب سخت پوشش آنها باعث تأمین ویژگی‌های بازتاب سطوح می‌شود.

کاشی چینی

کاشی چینی از ترکیب خشت‌دانه ریز و سایر مواد معدنی تولید می‌شود و بدنه‌ای بسیار متراکم دارد که باعث می‌شود در مقابل رطوبت، رنگ آمیزی و ساییده شدن بسیار مقاوم باشد.

بدلیل همین ویژگی‌ها، کاشی چینی با حفظ رنگ و زیبایی‌شان، سالیان سال است کاربردهای داخلی و خارجی زیادی دارند.

کاشی دیواری ورقه‌ای

كاشی ورقه‌ای در واقع كاشی‌هایی هستند كه با نظم و فاصله‌ای خاص كنار يكديگر و روی ورق كاغذی خاص، پلاستيک مشبک يا يک لايه مشبک پارچه‌ای قرار می‌گيرند.

گاهی اوقات نيز با استفاده از مقادير كم وينيل، چسب سيليكن يا پلی يوريتاين با نام روكش نقطه‌ای به هم متصل می‌گردند.

اين صفحات معمولا در اندازه‌های 12 اينچ مربع به بالا يافت می‌شوند.

گرچه كاشی ديواری ورقه‌ای نيازی به كار پر زحمت درزبندی كاشی‌های تک ندارند و در نتيجه كار نصب را بسيار آسان می‌كنند.

ليكن به نسبت قيمت، از كاشی‌های تک با همان كيفيت گرانتر هستند.

همچنين از لحاظ اندازه، رنگ و طرح در مقايسه با كاشی‌های تک محدودتر هستند.

بعضی از كاشی‌ها را می‌توان روی كف‌ها يا پيشخوان‌ها مورد استفاده قرار داد كه البته پس از نصب، درزها بايد با ملات پر شوند.

کاشی ورقه‌ای از پیش تنیده

از آنجا كه اين كاشی‌ها نياز به پرداخت با ملات‌های ويژه ندارند، لذا يک مرحله جلوتر از كاشی ديواری ورقه‌ای هستند.

ملات در واقع یک لايه انعطاف پذير پلی يوريتاين، كلريد پلی وينيل يا بتونه سيليكن است كه احتياجی به بتونه و ملات‌های سيمانی ندارد.

خود ورقه‌ها نيز انعطاف‌پذيری كافی برای خمش و كشش هنگام كار برخوردار هستند.

اين ويژگی خاص، به نصاب اين امكان را می‌دهد تا با استفاده از قطعات ويژه و كاشی‌های مخصوص لبه كار، عمل نصب را به خوبی انجام دهد.

لوله‌های حاوی بتونه سيليكن برای پوشش فواصل بين صفحات و كاشی‌های حاشيه‌ای مورد استفاده قرار می‌گيرند.

معمولا، دوغاب را با يک ماده شيميایی باز دارنده رشد قارچ‌ها و كپک‌ها مخلوط می‌كنند تا بتوان آن را در محيط‌های مرطوب نظير حمام‌ها بكار برد.

به خاطر استفاده از اين نوع ماده شيميایی، FDA (انجمن موادغذایی و دارویی) كاربرد اين صفحات را روی پيشخوان‌های آشپزخانه‌ها يا محل طبخ و آماده‌سازی غذا توصيه نمی‌نمايد.

اين بتونه‌ها به رنگ سفيد يا ديگر رنگ‌ها دربازار موجودند.

کاشی موزائیکی

هر نوع كاشی به اندازه 5 سانيمتر مربع يا كوچكتر و تهيه شده از شيشه يا خاک پرسلانی ريزدانه با مخلوطی از رنگدانه‌ها، بعنوان كاشی موزائيكی محسوب می‌شود.

اين كاشی‌های زجاجی با دانسيته بالا، از مقاومت مناسبی در مقابل جذب آب، رنگ‌پذيری، ضربه، يخ‌زدگی و سايش برخوردار بوده و به همين دليل مناسب تمامی سطوح هستند.

بافت سطوح نيز،داراي تنوع وسيعي متشكل ازصاف وبراق براي ديوارها وسطوح طرح دار(مقاوم دربرابر لغزندگي) براي كفها است.

اين نوع كاشی‌ها به شكل‌های متنوع مربع، مستطيل، شش ضلعی، دايره، اشكی، برگی وگاهی اوقات ساچمه‌ای يافت می‌شوند.

بيشتر موزائيک‌های سرامیکی را برای نصب راحت‌تر، بر روی صفحه‌ای از چسب، پلاستيك، كاغذ مخصوص يا يک شبكه نخی محكم می‌چسبانند.

به علت اندازه كوچک، می‌توان به راحتی آنها را روی سطوح نامسطح و غيرمعمول، استخرها وحوضچه‌های داخل باغ‌ها وگلدان‌های مخصوص با شكل‌های موج دارو تزئينی مورد استفاده قرار داد.

کاشی سه بعدی نوع اول

نوع اول همان کاشی معمولی هست، با این تفاوت که طرح آنها یک طرح سه بعدی با تکنولوژی چاپ دیجیتال می‌باشد.

در حقیقت یک کاشی با طرحی سه بعدی.

کیفیت این نوع کاشی سه بعدی به جنس و نوع کاشی استفاده شده بستگی دارد.

قیمت این نوع کاشی‌ها اندکی از کاشی‌های معمولی گرانتر هست و بستگی به جنس کاشی و نوع چاپ استفاده شده دارد.

بسته به نوع کاشی یا سرامیک تولیدی قیمت هر متر مربع آنها متغیر می‌باشد.

کاشی سه بعدی نوع دوم

نوع دوم کاشی سه بعدی همانند دسته اول هستند با این تفاوت که از طریق دستگاه چاپ یو وی یک طرح سه بعدی بر روی سرامیک سفید ساده چاپ می‌شود و روی آن لعاب داده می‌شود.

نوع دوم نسبت به نوع اول دارای طرح‌های متنوع‌تر و بزرگتر می‌باشد.

نوع دوم از خطای دید بیشتری بهره می‌برند و نسبت به نوع اول کمی زیباتر و با جلوه‌تر به نظر می‌رسند.

اما عیب این دسته این است که از مقاومت سایشی کمتری نسبت به نوع اول و سوم برخوردارند.

قیمت هر متر مربع از این نوع کاشی نسبت به نوع سوم کاشی سه بعدی مقرون به صرفه‌تر هستند.

کاشی سه بعدی نوع سوم

در نوع سوم کاشی سه بعدی از روکش شیشه برای ایجاد خطای دید و جلوه بیشتر استفاده شده است.

این نوع کاشی‌ها از دوام خوبی برخوردار هستند و مناسب برای کف اماکن عمومی می‌باشد.

عیب این نوع کاشی سه بعدی آن است که در مجاورت آب بسیار لغزنده هست.

چون سطح آنها از شیشه تشکیل شده است و عیب دیگر این نوع کاشی‌ها قیمت بالای آن است.

سبک‌های کاشی سه بعدی

کاشی‌هایی که در طرح‌های سه بعدی تولید می‌شوند، معمولأ در دو سبک جدا تولید می‌شوند.

اولین سبک مربوط به کاشی‌هایی هستند که به صورت تابلو در بازار عرضه می‌شوند.

اما دومین سبک کاملأ متفاوت هست و با آنها می‌توان به دیوار و یا کف هر منزلی در متراژ‌های بالا طرح‌های سه بعدی بخشید.

کاشی کوتینگی چیست

کاشی کوتینگی در شمار انواع کاشی تزیینی قرار دارد.

کاشی‌هایی که از نقشی موثر در تغییرات دکوراسیون و ظواهر منازل برخوردار می‌باشند.

کاشی‌هایی که امروزه با تنوع طرح و رنگ بسیار زیادی همراه می‌باشند و از این رو تا حدودی انتخاب را برایتان سخت و دشوار می‌سازد.

در واقع مهم‌ترین ویژگی کاشی کوتینگی ابعاد مختلف و متنوع آن می‌باشد.

کاشی‌هایی که امروزه شاهد سایزهای بسیار ریز و بسیار بزرگ آنها می‌باشیم.

کاشی‌هایی که بسته به سایزشان قابل استفاده بر روی دیوارها و یا فضاهای خالی میان کابینت‌ها و کمدها می‌باشند و با استفاده از فیتیله‌های مخصوص، نمایی ویژه را برایتان به ارمغان می‌آورند.

این کاشی‌ها جزء کاشی‌های لوکس بوده و برای ساختمان‌ها در متراژ پایین تهیه می‌شود.

کاربرد اصلی این کاشی‌ها در لابی ساختمان و بین کابینت‌ها می‌باشد.

روز به روز، کاربرد این کاشی‌ها در حال افزایش می‌باشد.

ویژگی کاشی کوتینگی

کاشی‌های کوتینگ شده برخلاف کاشی‌های معمولی دارای جذابیت بسیار بالاتری هستند:

  • انعکاس نور بالا
  • قابلیت شستشوی عالی
  • مقاوم در برابر مواد شوینده
  • عدم رنگ پریدگی در مرور زمان
  • مقاوم در برابر نور خورشید
  • تنوع بالا

کاشی سرامیکی

کاشی سرامیکی یک از محصولات سرامیکی بسیار مهم در صنعت ساختمان است که به عنوان پوشش روی دیوارها و یا فضای کف مورد استفاده قرار می‌گیرد.

علاوه بر جنبه تزئینی، این محصولات به حفظ بهداشت محیط کمک کرده و از نفوذ رطوبت جلوگیری می‌کنند.

کاشی‌های سرامیکی بسیار متنوع هستند و پارامترهای مختلفی در تقسیم‌بندی آنها بکار می‌رود.

دسته‌بندی کاشی‌های سرامیکی

کاشی‌های سرامیکی را می‌توان بر مبنای رنگ و ظاهر، محل مصرف، میزان تخلخل، لعاب، نوع پخت دسته‌بندی کرد.

  • دسته‌بندی بر حسب ظاهر و رنگ:
  1. بدنه‌های سفید
  2. بدنه‌های تیره (قرمز پخت)
  • دسته‌بندی بر حسب محل مصرف:
  1. کاشی دیوار
  2. کاشی کف
  • دسته‌بندی بر حسب میزان تخلخل:

کاشی‌های دیواری و کاشی‌های ظریف کف، دسته‌ای از فرآورده‌های سرامیکی هستند.

می‌توان کاشی‌ها را بر حسب میزان تخلخل بدنه به شکل زیر دسته‌بندی کرد:

محصولات متخلخل:

این دسته، گروهی از کاشی‌ها هستند که میزان جذب آب پس از پخت آنها بیش از 10 درصد است.

محصولات زجاجی:

این محصولات، کاشی‌های لعاب‌دار و بدون لعابی هستند که جذب آب آنها پس از پخت کمتر از 6 درصد است.

این محصولات معمولا به عنوان کاشی کف در داخل و خارج ساختمان استفاده می‌شود.

بر اساس استاندارد EN87 به استون ورهای پرسلانی، استون ورهای قرمز و استون ورهای تک پخت لعاب دار دسته‌بندی می‌شوند.

  • دسته‌بندی بر حسب لعاب:

بر اساس این دسته‌بندی کاشی‌ها به لعاب دار و بدون لعاب دسته‌بندی می‌شوند.

تولید کاشی سرامیکی

مراحل تولید کاشی‌های سرامیکی که به روش پرس شکل دهی می‌شوند، به طور کلی عبارت است از:

  1. آماده‌سازی مواد اولیه: در این مرحله مواد اولیه به وسیله سنگ شکن‌های فکی و چکشی خرد می‌شوند.
  2. مواد اولیه بدست آمده توزین شده و به وسیله آسیاب تر یا بالمیل به دوغاب تبدیل می‌شوند.
  3. دوغاب آماده شده به اسپری درایر منتقل شده و گرانول تهیه می‌شود.
  4. گرانول‌ها بسته به نوع محصول در زمان‌های متفاوتی پیرسازی می‌شوند.
  5. گرانول‌های بدست آمده متناسب با نوع محصول نهایی تحت عملیات پرس قرار گرفته و شکل دهی می‌شوند.
  6. محصول بدست آمده خشک می‌شود.
  7. محصول خشک شده مسیرهای متفاوتی را طی می‌کند.

اگر این محصول تک پخت باشد، پس از خشک شدن وارد خط لعاب شده و پس از اعمال لعاب، پخت می‌شود.

اگر محصول مورد نظر دو پخت باشد، ابتدا بدنه پخته شده و لعاب بر بدنه پخته شده اعمال می‌شود و در نهایت پخت لعاب صورت می‌گیرد.

انواع کاشی کاری

  • کاشی کاری معرق

هنر کاشی سازی معرق و یا کاشی گل و بته که نزد اروپائیان بیشتر شهرت دارد از قرن هفتم هجری به تدریج زینت بخش معماری ایران، به ویژه بناهای مذهبی گردید.

اهمیت کاشی معرق نسبت به انواع دیگر کاشی، زیبایی فوق العاده و درجه استحکام آن است و به همین دلیل پس از گذشت سالیان سال بر روی بناها بر جای می‌ماند.

  • کاشی کاری معقلی

در این نوع تزئین معماری اسلامی، از کاشی‌های اصفهان استفاده می‌شود تلفیق آجر و کاشی که عموما با حرکت زیبای شطرنجی شکل می‌گیرد و ارزش ویژه‌ای به معماری دوره اسلامی ایران بخشیده است.

  • کاشی کاری هفت رنگ‌

دراین نوع از کاشی کاری خشت‌های کاشی در اندازه‌های منظم‌طبق سلیقه هنرمند کاشی کار و به اقتضای فضای مورد نظر کنار هم چیده می‌شوند و طرح مورد نظر اعم از نقاشی‌های سنتی -اسلامی و رسم الخط‌های هنری و مذهبی روی آن‌ها با ذغال به عنوان طرح اولیه کشیده می‌شود و سپس با رنگ‌های مخصوص لعاب رنگ آمیزی و نقاشی تکمیل می‌شود ودر نهایت به کوره می‌روند.

  • کاشی کاری مقرنس

مقرنس کاری یکی از عناصر مهم تزئینی معماری است که در دنیا ساختن بناها به شکل طبقاتی که روی هم ساخته شده برای آرایش دادن ساختمان‌ها و یا برای آنکه به تدریج از یک شکل هندسی به شکل هندسی دیگری تبدیل می‌شود.

  • کاشی کاری مشبک

این نوع کاشی‌ها برای ایجاد طرح‌های پیچیده کنار یکدیگر چیده شده و از آن‌ها برای تزئین محراب استفاده می‌شده است همچنین کاشی مشبک به عنوان پنجره در دیوارهای مشرف استفاده می‌شده است که هم نور لازم را به داخل اتاق می‌رسانده و هم از اشراف خانه به بیرون جلوگیری می‌کرده است.

مقبره جعفر اصفهانی، بقعه‌ی شیخ صفی الدین اردبیلی و مسجد شیخ لطف الله اصفهان از زیباترین کاشی‌های مشبک کاری شده است.

مزایا و معایب کاشی

  • مزایای کاشی
  1. قیمت مناسب
  2. حمل راحت
  3. اجرای راحت
  4. بهداشتی بودن
  5. نگهداری آسان
  6. می‌توان با خلاقیت استفاده از رنگ و انواع کاشی‌ها طرح‌های متنوعی تولید کر.
  7. عایق مناسب و موقت حرارتی
  • معایب کاشی
  1. اجرای ظریف و با‌سلیقه
  2. زمان‌بر

آزمون‌های تعیین کیفیت کاشی

آزمون‌هایی که برای تعیین کیفیت کاشی مورد استفاده قرار می‌گیرند عبارتند از:

  • بررسی کیفیت سطح و ابعاد نمونه
  • جذب آب
  • استحکام خمشی
  • سختی
  • سایش
  • انبساط حرارتی
  • مقاومت به شوک حرارتی
  • مقاومت به ترک شبکه‌ای
  • مقاومت شیمیایی
  • انبساط رطوبتی
  • مقاومت در برابر یخ زدگی

انبساط رطوبتی کاشی

سابقاً در بدنه‌های کاشی دیواری از Na2O و K2O به عنوان گداز آور استفاده می‌شد.

ولی به مرور، CaO جایگزین این گدازآورها شد.

استفاده از CaO باعث کاهش انقباض بدنه در هنگام پخت شده و در نتیجه موجب پایداری ابعادی کاشی می‌شود.

ازطرفی انبساط رطوبتی در این کاشی‌ها کاهش می‌یابد.

انبساط رطوبتی به علت جذب آب فاز شیشه‌ای بدنه‌های پخته شده رخ می‌دهد و در نهایت منجر به ایجاد تنش کششی در لعاب می‌شود و ایجاد ترک در آن می‌شود.

در حقیقت پدیده جذب رطوبت از زمان سرد شدن بدنه در داخل کوره، آغاز می‌شود.

اما ترک‌های ناشی از آن پس از چندین سال در لعاب کاشی مشاهده می‌شود.

بنابراین دو ویژگی در ایجاد انبساط رطوبتی موثر است:

  • تخلخل
  • میزان فاز شیشه

در برخی بدنه‌ها اگرچه میزان فاز شیشه زیاد است، ولی عدم حضور تخلخل در بدنه موجب می‌شود تا رطوبت با فاز شیشه تماس نداشته باشد و در نتیجه مقدار انبساط رطوبتی ناچیز باشد.

در صورتی که تخلخل بدنه زیاد باشد، حتی مقادیر اندک فاز شیشه نیز می‌تواند مشکل ساز باشد.

با استفاده از CaO به جای Na2O و K2O مقدار فاز شیشه در بدنه و در نتیجه میزان انبساط رطوبتی به شدت کاهش می‌یابد.

کاری از گروه آموزشی استوارسازان

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *

دانلود PDF

لطفا برای دریافت لینک دانلود اطلاعات خواسته شده را وارد نمایید